අඟහරු ග්‍රහයා මත අමුතුම ආකාරයේ සලකුණු වගයක් නාසා ආයතනයේ කියුරියෝසිටි රෝවරයට හමුවෙලා තියෙනවා. මුලින්ම මේවා පිටසක්වල ජීවීන්ගේ අඩි සලකුණුද කියලා බොහෝ දෙනෙක් හිතුවත්, විද්‍යාඥයන් කියන්නේ මේවා අඩි සලකුණු නෙවෙයි කියලා. මේවා අඟහරු මතුපිට තියෙන පාෂාණවල ඇති වුණු පුළුල් සහ නොගැඹුරු වළවල් විශේෂයක්. කියුරියෝසිටි රෝවරය අඟහරු මත ගොඩබැහැලා අවුරුදු 14ක් ගත වුණත්, තාමත් මේ වගේ අලුත් දේවල් හොයාගන්න එක ඇත්තටම පුදුම හිතෙන කාරණයක්.

මේ අමුතු වළවල් ගැන අදහස් දක්වපු කියුරියෝසිටි කණ්ඩායමේ නියෝජ්‍ය ප්‍රධාන පර්යේෂක මිෂෙල් මිනිටි කියන්නේ, මීට කලින් අඟහරු මත දැකපු දේවල්වලට වඩා මේවා ගොඩක් වෙනස් බවයි. සාමාන්‍යයෙන් අඟහරු මත දකින්න ලැබෙන වළවල්වලට වඩා මේවා පළල් සහ නොගැඹුරුයි. ඒ වගේම මේ වළවල් ඇතුළේ වෙනත් කිසිම දෙයක් තිබිලත් නැහැ. මේ ගැන වැඩිදුර පර්යේෂණ කරන්න රෝවරයේ තියෙන කැමරා සහ විවිධ උපකරණ පාවිච්චි කරලා දත්ත එකතු කරගෙන තියෙනවා. මේ වළවල්වල තියෙන ද්‍රව්‍යවල රසායනික සංයුතිය අවට තියෙන පාෂාණවලට වඩා වෙනස් බවත් දැනටමත් හොයාගෙන තියෙනවා.

මේ වළවල් හැදුණේ කොහොමද, ඒවා කොච්චර කාලයක් තිස්සේ එතන තියෙනවද කියන එක ගැන තවමත් පර්යේෂණ කෙරෙනවා. මේ සොයාගැනීම මගින් අඟහරු ග්‍රහයාගේ අතීතය ගැන තවත් වැදගත් තොරතුරු රැසක් දැනගන්න පුළුවන් වෙයි කියලා විද්‍යාඥයන් බලාපොරොත්තු වෙනවා. අඟහරු කියන්නේ තවමත් අපිට අභිරහස් ගොඩක් හංගගෙන ඉන්න ග්‍රහලෝකයක් බව මේ සිදුවීමෙන් තවත් තහවුරු වෙනවා.

අඟහරු ග්‍රහයා වෙත යන ගගනගාමීන්ට නැවත පෘථිවියට පැමිණීම සඳහා අවශ්‍ය රොකට් ඉන්ධන එම ග්‍රහයාගේ වායුගෝලයේම ඇති කාබන් ඩයොක්සයිඩ් භාවිතයෙන් නිපදවා ගැනීමට හැකි නව ක්‍රමවේදයක් විද්‍යාඥයන් විසින් සොයාගෙන තියෙනවා. සාමාන්‍යයෙන් අඟහරු වෙත පෘථිවියේ සිට ඉන්ධන රැගෙන යාම ඉතා වියදම් අධික සහ සංකීර්ණ කටයුත්තක්. ඒ නිසා අඟහරු මතම පවතින සම්පත් භාවිතයෙන් ඉන්ධන නිෂ්පාදනය කරගැනීම අභ්‍යවකාශ ගවේෂණයේදී ඉතාමත් වැදගත් වෙනවා.

මෙම නව ක්‍රමවේදය සඳහා විද්‍යාඥයන් ‘ඉලෙක්ට්‍රොකෙමිකල් රිඩක්ෂන්’ නම් තාක්ෂණය යොදා ගන්නවා. මෙහිදී විශේෂිත තඹ උත්ප්‍රේරකයක් භාවිතයෙන් කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වායුව ඉතා පිරිසිදු මීතේන් බවට පරිවර්තනය කරනවා. මීට පෙර සිදු කළ පර්යේෂණවලදී මීතේන් සමඟ අනවශ්‍ය අතුරු නිෂ්පාදන රැසක් ලැබුණත්, මෙම නව ක්‍රමයෙන් ලැබෙන මීතේන් ඉතා පිරිසිදු නිසා රොකට් ඉන්ධන ලෙස කෙලින්ම භාවිත කරන්න පුළුවන්. අඟහරු වායුගෝලයෙන් 96%ක්ම සමන්විත වෙන්නේ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් නිසා, අනාගතයේදී අඟහරු මත සිටින ගගනගාමීන්ට අවශ්‍ය ඉන්ධන ස්වයංක්‍රීයව නිපදවා ගැනීමට මෙය විශාල පිටුවහලක් වේවි.

මෙම පර්යේෂණය මෙහෙයවනු ලැබුවේ මිසිසිපි විශ්වවිද්‍යාලයේ රසායනික ඉංජිනේරු අහමඩ් බඩ්රෙල්ඩින් සහ ඔහුගේ කණ්ඩායම විසින්. ඔවුන් පවසන පරිදි, පෘථිවියේ සිට බරැති උපකරණ අඟහරු වෙත රැගෙන යාම වෙනුවට එහි ඇති සම්පත් භාවිත කිරීම මගින් අභ්‍යවකාශ ගවේෂණයේ වියදම සහ අපහසුතා විශාල වශයෙන් අඩු කරගන්න පුළුවන්. මෙය මිනිසා අඟහරු මත පදිංචි කරවීමේ සිහිනය සැබෑ කරගැනීමට තවත් පියවරක් ඉදිරියට තැබීමක් ලෙස හඳුන්වන්න පුළුවන්.

අභ්‍යවකාශ ගවේෂණ කටයුතු දිනෙන් දින වැඩිවීමත් එක්ක නාසා ආයතනය තමන්ගේ ‘ඩීප් ස්පේස් නෙට්වර්ක්’ (DSN) හෙවත් ගැඹුරු අභ්‍යවකාශ සන්නිවේදන ජාලය තවත් පුළුල් කරන්න පියවර අරන් තියෙනවා. මේ ජාලය තමයි වොයේජර් වගේ ඈත අභ්‍යවකාශයේ තියෙන යානා එක්ක සම්බන්ධ වෙන්න නාසා ආයතනය පාවිච්චි කරන්නේ. මේ දවස්වල අභ්‍යවකාශයේ යානා හතළිහකට වඩා වැඩියෙන් තියෙන නිසා, තියෙන සන්නිවේදන පහසුකම් මදි වෙන්න පටන් අරන්. විශේෂයෙන්ම ආටෙමිස් සඳ ගවේෂණ ව්‍යාපෘතිය වගේ දේවල් නිසා මේ ජාලයට ලොකු බලපෑමක් එල්ල වෙලා තියෙනවා. මොකද මිනිසුන් රැගත් යානාවලට ප්‍රමුඛතාවය දෙන්න සිද්ධ වෙන නිසා අනිත් රොබෝ යානාවලට ලැබෙන අවස්ථාව අඩු වෙන්න පුළුවන්.

මේ ගැටලුව විසඳන්න තමයි නාසා ආයතනය කැලිෆෝනියාවේ ගෝල්ඩ්ස්ටෝන් සංකීර්ණයේ අලුත්ම මීටර් 34ක දැවැන්ත රේඩියෝ ඇන්ටනාවක් සවි කරලා තියෙන්නේ. මේක අගෝස්තු 3 වෙනිදා ඉඳන් වැඩ කරන්න පටන් ගත්තා. ඇත්තටම මේක ඔවුන්ගේ ‘ඇපචර් එන්හැන්ස්මන්ට්’ ව්‍යාපෘතිය යටතේ හදන හයවෙනි ඇන්ටනාවෙන් පස්වෙනි එකයි. 2029 වෙනකොට මේ ව්‍යාපෘතිය සම්පූර්ණයෙන්ම ඉවර කරන්න ඔවුන් බලාපොරොත්තු වෙනවා. අනාගතයේදී සඳ මත ස්ථිර කඳවුරු හදන්නත් නාසා ආයතනය සැලසුම් කරලා තියෙන නිසා, මේ වගේ සන්නිවේදන ජාලයක් තව තවත් දියුණු කරගන්න එක අභ්‍යවකාශ ගවේෂණවලට ගොඩක් වැදගත් වෙනවා.

අභ්‍යවකාශ විද්‍යාඥයන් ජේම්ස් වෙබ් අභ්‍යවකාශ දුරේක්ෂය භාවිත කරලා සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ තියෙන කුඩා වස්තුවක් වන ‘චරිකලෝ’ ගැන හරිම පුදුම හිතෙන අලුත් තොරතුරක් හොයාගෙන තියෙනවා. සෙනසුරු වගේ විශාල ග්‍රහලෝකවලට විතරක් නෙවෙයි, මේ වගේ පුංචි ග්‍රහකවලටත් වළලු පද්ධති තියෙන්න පුළුවන් කියලා කලින් දැනගෙන හිටියත්, චරිකලෝගේ වළලු කාලයත් එක්ක වෙනස් වෙන බව දැන් තමයි තහවුරු වුණේ. ස්පාඤ්ඤයේ ඇන්ඩලූසියා තාරකා භෞතික විද්‍යා ආයතනයේ පර්යේෂකයන් පිරිසක් මේ ගැන අධ්‍යයනය කරලා තියෙන්නේ තරු ආලෝකය අවහිර වීම මැනීමේ ක්‍රමවේදයක් භාවිත කරලයි.

මේ පර්යේෂණයට අනුව චරිකලෝගේ අභ්‍යන්තර වළල්ලේ ඝනත්වය වැඩි වෙද්දී, පිටත වළල්ලේ ඝනත්වය අඩුවෙන බව පෙනී ගිහින් තියෙනවා. මේක විද්‍යාඥයන් හිතපු දේට වඩා හරිම සංකීර්ණ දෙයක්. මොකද මෙච්චර කුඩා වස්තුවක වළලු මෙහෙම වෙනස් වෙයි කියලා කවුරුත් හිතුවේ නැහැ. මේ සොයාගැනීම නිසා කුඩා අභ්‍යවකාශ වස්තූන්ගේ වළලු හැදෙන විදිහ සහ ඒවා ස්ථාවරව පවතින ආකාරය ගැන ආයෙත් අලුතින් හිතන්න අපිට සිද්ධ වෙනවා. ජේම්ස් වෙබ් දුරේක්ෂයේ තියෙන අතිවිශිෂ්ට තාක්ෂණය නිසා තමයි මෙච්චර ඈතක තියෙන කුඩා වස්තුවක වළලු ගැන මෙතරම් පැහැදිලිව අධ්‍යයනය කරන්න පුළුවන් වුණේ. මේක අභ්‍යවකාශ ගවේෂණ ඉතිහාසයේ තවත් වැදගත් පියවරක් විදිහට හඳුන්වන්න පුළුවන්.

ලෝකයේම අවධානය දිනාගත් ස්පේස් එක්ස් සමාගමේ දැවැන්ත රොකට්ටුව වන ‘ස්ටාර්ෂිප්’ (Starship) සිය 14 වැනි අත්හදා බැලීමේ ගුවන් ගමන සඳහා සැප්තැම්බර් 22 වැනිදා දියත් කිරීමට නියමිතයි. මෙය ස්ටාර්ෂිප් රොකට්ටුවක් පෘථිවි කක්ෂයට පිවිසෙන පළමු අවස්ථාව වීම විශේෂත්වයක්. මීට පෙර සිදුකළ ගුවන් ගමන් සියල්ලම උප-කක්ෂීය මට්ටමේ ඒවා වුවත්, මෙවර මෙම දැවැන්ත රොකට්ටුව පෘථිවිය වටා වට හයක් සම්පූර්ණ කිරීමට සැලසුම් කර තිබෙනවා. දකුණු ටෙක්සාස්හි ස්පේස් එක්ස් මධ්‍යස්ථානයෙන් උදෑසන 8:15ට පමණ මෙම මෙහෙයුම ආරම්භ කිරීමට නියමිත අතර, එය ලොව පුරා සිටින අභ්‍යවකාශ ලෝලීන්ට අන්තර්ජාලය ඔස්සේ සජීවීව නැරඹීමේ අවස්ථාව ලැබෙනවා.

මෙම මෙහෙයුමේ තවත් වැදගත් අරමුණක් වන්නේ අති නවීන ස්ටාර්ලින්ක් V3 චන්ද්‍රිකා 26ක් අභ්‍යවකාශයට රැගෙන යාමයි. එමගින් ලොව පුරා අන්තර්ජාල සම්බන්ධතාවයේ වේගය සහ ගුණාත්මකභාවය ඉහළ නැංවීමට ස්පේස් එක්ස් බලාපොරොත්තු වෙනවා. එපමණක් නොව, රොකට්ටුවේ තාප ආවරණය (heat shield) පරීක්ෂා කිරීම සඳහා විශේෂ කැමරා සවි කළ චන්ද්‍රිකා කිහිපයක්ද මෙයට ඇතුළත්. ගමන අවසානයේදී රොකට්ටුවේ ඉහළ කොටස පැසිෆික් සාගරයට ගොඩබෑමටත්, පහළ කොටස මෙක්සිකෝ බොක්ක වෙත ගොඩබෑමටත් සැලසුම් කර තිබෙනවා. සඳ සහ අඟහරු ග්‍රහයා වෙත මිනිසුන් රැගෙන යාමේ ස්පේස් එක්ස් සමාගමේ සිහිනය සැබෑ කර ගැනීමට මෙම මෙහෙයුම ඉතා තීරණාත්මක පියවරක් වනු ඇති බවයි විද්‍යාඥයින් පවසන්නේ.

නාසා ආයතනයට අයත් ජේම්ස් වෙබ් අභ්‍යවකාශ දුරේක්ෂය මගින් මෑතකදී අභ්‍යවකාශයේ ඉතාමත් අලංකාර සහ විශ්මයජනක දසුනක් අපට දැකගන්න ලැබුණා. පෘථිවියේ සිට ආලෝක වර්ෂ 1,000ක් පමණ ඈතින් පිහිටි IC 348 නමින් හඳුන්වන මෙම කලාපය, අලුතින් තරු බිහිවන ස්ථානයක් විදියටයි සැලකෙන්නේ. එහි පාවෙන වායු සහ දූවිලි වලාවන් අතරින් දිලිසෙන තරු දහස් ගණනක් ඉතා පැහැදිලිව මේ ඡායාරූපයේ දැකගන්න පුළුවන්. මේ දසුන ඇත්තටම අභ්‍යවකාශයේ තියෙන අපූරු නිර්මාණයක් වගේ.

විද්‍යාඥයන් මේ පර්යේෂණය සිදු කරන්නේ ‘බ්‍රවුන් ඩ්වාෆ්’ (Brown Dwarfs) හෙවත් දුඹුරු වාමන තරු ගැන සොයා බලන්නයි. මේවා තරු වගේම හැඩගැසුණත්, තරු තරම් විශාල නැති, ඒ වගේම ග්‍රහලෝකවලට වඩා විශාල අමුතුම ආකාරයේ වස්තූන් විශේෂයක්. මේවායේ හරය තුළ හයිඩ්‍රජන් විලයනය සිදුවන්නේ නැති නිසා ඒවා සාමාන්‍ය තරු තරම් දීප්තිමත් නැහැ. නමුත් ජේම්ස් වෙබ් දුරේක්ෂයේ තියෙන අධෝරක්ත කිරණ තාක්ෂණය නිසා, ඉතාමත් අඳුරු සහ කුඩා බ්‍රවුන් ඩ්වාෆ් පවා සොයාගන්න විද්‍යාඥයන්ට පුළුවන් වෙලා තියෙනවා.

මීට පෙර 2022 වසරේදීත් මෙවැනිම කුඩා බ්‍රවුන් ඩ්වාෆ් කිහිපයක් සොයාගන්න විද්‍යාඥයන් සමත් වුණා. මේ නව ඡායාරූපය හරහා තරු සහ ග්‍රහලෝක අතර මැද පවතින මේ අභිරහස් වස්තූන් කොහොමද හැදෙන්නේ කියන එක ගැන තවදුරටත් ගැඹුරින් අධ්‍යයනය කරන්න ඔවුන් බලාපොරොත්තු වෙනවා. අභ්‍යවකාශයේ තියෙන මේ අසීමිත රහස් එකින් එක හෙළි කරගන්න ජේම්ස් වෙබ් දුරේක්ෂය ලබාදෙන දායකත්වය ඇත්තටම අතිමහත්.

සඳ වටා ගිය ආටෙමිස් II මෙහෙයුමේ නියමුවා වුණු ප්‍රවීණ නාසා ගගනගාමී වික්ටර් ග්ලෝවර්, මේ වන විට තමන්ගේ අභ්‍යවකාශ ගමන්වලට තාවකාලිකව සමුදීලා තියෙනවා. ඔහු දැන් ‘astronaut emeritus’ හෙවත් ගෞරවනීය ගගනගාමියෙක් විදිහට කටයුතු කරන අතරේ, නාසා ආයතනය සමඟ තියෙන සම්බන්ධය සම්පූර්ණයෙන්ම අත්හැරලා නැහැ. ඒ වෙනුවට ඔහු තමන්ගේ මව් සරසවිය වුණු කැලිෆෝනියා පොලිටෙක්නික් ස්ටේට් යුනිවර්සිටි (Cal Poly) ආයතනයේ විධායක උපදේශකවරයෙක් විදිහට අලුත් වගකීමක් භාරගෙන තියෙනවා. අභ්‍යවකාශයේ අත්දැකීම් ලබපු ඔහුට දැන් අවශ්‍ය වෙලා තියෙන්නේ අනාගත ඉංජිනේරු සහ විද්‍යා ක්ෂේත්‍රයේ නායකයන්ව දිරිමත් කරන්නයි.

ග්ලෝවර් කියන විදිහට මේක සාමාන්‍ය රැකියාවක් වගේ උදේ නවයේ ඉඳන් පහ වෙනකම් කරන වැඩක් නෙවෙයි. ඔහු කැල් පොලි සරසවියේ සභාපතිවරයා ඇතුළු ඉහළ පෙළේ නිලධාරීන් එක්ක එකතු වෙලා, ගුවන් යානා තාක්ෂණය, කෘත්‍රිම බුද්ධිය සහ සයිබර් ආරක්ෂාව වගේ ක්ෂේත්‍රවල නව උපාය මාර්ග දියුණු කරන්න තමයි බලාපොරොත්තු වෙන්නේ. තමන්ගේ ජීවිතයේ බොහෝ දේ ඉගෙන ගත්තු මේ සරසවියට යම්කිසි යහපතක් කරන්න ලැබීම ගැන ඔහු හරිම සතුටින් ඉන්නේ. කොහොම වුණත්, නාසා ආයතනය සමඟ තියෙන විශේෂ සම්බන්ධතාවය නිසා ඔහුට අවශ්‍ය වෙලාවට ආයතනයට ගිහින් වැඩ කරන්නත්, අභ්‍යවකාශ ගවේෂණ කටයුතු ගැන දිගටම අවධානයෙන් ඉන්නත් පුළුවන්කම තියෙනවා. මේ විදිහට අභ්‍යවකාශයේ අත්දැකීම් පොළොවේ ඉන්න අනාගත පරපුරට ලබා දෙන්න ඔහු ගන්නා උත්සාහය ඇත්තටම අගය කළ යුතු දෙයක්.

1966 සැප්තැම්බර් 14 වැනිදා නාසා ආයතනය විසින් දියත් කළ ජෙමිනි 11 මෙහෙයුම අභ්‍යවකාශ ඉතිහාසයේ සුවිශේෂී සන්ධිස්ථානයක් වුණා. පීට් කොන්රාඩ් සහ ඩික් ගෝර්ඩන් කියන ගගනගාමීන් දෙදෙනා පෘථිවියේ සිට සැතපුම් 850ක් වැනි ඉහළ උන්නතාංශයකට ගමන් කරමින්, සඳට නොගිය මෙහෙයුමක් ලෙස එකල විශාලතම උන්නතාංශ වාර්තාව පිහිටෙව්වා. ඔවුන් මේ සඳහා අජීනා (Agena) යානයක් සමඟ සම්බන්ධ වී එහි රොකට් එන්ජිම භාවිතා කළ අතර, අභ්‍යවකාශයේදී කෘත්‍රිම ගුරුත්වාකර්ෂණයක් ඇති කිරීමේ අත්හදා බැලීමක්ද සිදු කළා. මෙම වාර්තාව 2024 වසරේදී ස්පේස් එක්ස් (SpaceX) ආයතනයේ පොලාරිස් ඩෝන් මෙහෙයුම මගින් බිඳ දමන තුරුම වසර 58ක් පුරා නොබිඳී පැවතීම විශේෂත්වයක්.

දින තුනක් පුරා පැවති මෙම කෙටි මෙහෙයුම තුළ ගගනගාමීන් දෙදෙනා අභ්‍යවකාශ ඇවිදීම් දෙකක් සහ විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ අටක් සිදු කළා. විශේෂයෙන්ම, ඔවුන්ගේ කැප්සියුලය ස්වයංක්‍රීයව පෘථිවියට නැවත පැමිණීමේ තාක්ෂණය පරීක්ෂා කළ අතර, එය නාසා ආයතනය අභ්‍යවකාශ ඉතිහාසයේ සිදු කළ පළමු අවස්ථාව වුණා. අද වන විට පෞද්ගලික අභ්‍යවකාශ ගමන් බහුල වුවත්, 1966 වසරේදී ජෙමිනි 11 මෙහෙයුම මගින් සිදු කළ මේ දක්ෂතා අභ්‍යවකාශ ගවේෂණ ක්ෂේත්‍රයේ අදටත් කතාබහට ලක්වන වැදගත් සිදුවීමක්. අභ්‍යවකාශ තාක්ෂණය කොතරම් වේගයෙන් දියුණු වුණත්, එකල ගගනගාමීන් පෙන්වූ මේ නිර්භීතකම සහ තාක්ෂණික දියුණුව අදටත් අපට පුදුමයක් ගෙන දෙනවා.

රුසියාව අද දින සිය ප්‍රොග්‍රෙස් 96 (Progress 96) නැමැති රොබෝ අභ්‍යවකාශ යානය ජාත්‍යන්තර අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය බලා සාර්ථකව පිටත් කර හැරීමට සූදානම් වෙනවා. කසකස්තානයේ පිහිටි බයිකොනූර් අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයෙන් සෝයුස් රොකට්ටුවක් මගින් මෙම ගමන ආරම්භ කරන අතර, එහි ආහාර, ඉන්ධන සහ අභ්‍යවකාශගාමීන්ට අවශ්‍ය තවත් අත්‍යවශ්‍ය ද්‍රව්‍ය ටොන් තුනක පමණ ප්‍රමාණයක් අඩංගු වෙනවා. මෙම දර්ශන ඔබට නාසා ආයතනය හරහා සජීවීව නැරඹීමේ අවස්ථාව ලැබෙනවා.

මෙම භාණ්ඩ තොගය රැගත් යානය දින දෙකක ගමනකින් පසු අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය වෙත ළඟා වීමට නියමිතයි. එහිදී යානය මධ්‍යස්ථානයට සම්බන්ධ කිරීමේ ක්‍රියාවලියත් ඔබට සජීවීව දැකගන්න පුළුවන්. මෙම යානය මාස පහක පමණ කාලයක් අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයට සම්බන්ධ වී තිබෙන අතර, ඉන්පසු එය පෘථිවි වායුගෝලයට ඇතුළු වී විනාශ වී යනවා. දැනට අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයේ නාසා ආයතනයේ සහ රොස්කොස්මොස් ආයතනයේ අභ්‍යවකාශගාමීන් හත් දෙනෙකු වාසය කරන අතර, ඔවුන්ගේ එදිනෙදා කටයුතු සඳහා මෙම සැපයුම් ඉතා වැදගත් වෙනවා.

අභ්‍යවකාශ ගවේෂණ ක්ෂේත්‍රයේ මෙවැනි මෙහෙයුම් අතිශය වැදගත් වන්නේ අභ්‍යවකාශගාමීන්ගේ පැවැත්ම තහවුරු කරන නිසයි. ස්පේස් එක්ස් සහ ජපානයේ අභ්‍යවකාශ ආයතන මගින්ද මෙවැනි භාණ්ඩ ප්‍රවාහන මෙහෙයුම් සිදු කරනවා. කෙසේ වෙතත්, රුසියාවේ මෙම ප්‍රොග්‍රෙස් යානය අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයේ නඩත්තුව සඳහා අත්‍යවශ්‍ය කාර්යභාරයක් ඉටු කරන බව කිව යුතුයි.

ලෝක ප්‍රසිද්ධ ‘ස්ටාර් වෝර්ස්’ (Star Wars) චිත්‍රපට මාලාවට දැන් වසර 50ක් පිරෙනවා. මේ සුවිශේෂී සංවත්සරය සමරන්න ඩිස්නි සහ ලූකස් ෆිල්ම් ආයතන එකතු වෙලා අලුත් වැඩක් කරන්න සූදානම් වෙනවා. ඒ අනුව, 1977 වසරේ තිරගත වුණු මුල්ම ස්ටාර් වෝර්ස් චිත්‍රපටය ඉතිහාසයේ පළමු වතාවට IMAX තිරවලින් නරඹන්න රසිකයන්ට අවස්ථාව ලැබෙනවා. විශේෂම දේ තමයි, කිසිම CGI වෙනස්කමක් හෝ අලුත් එකතු කිරීමක් නැතුව, මුල්ම පිටපතම මේ විදියට ප්‍රදර්ශනය කිරීම. ඒ කියන්නේ හෑන් සෝලෝ ග්‍රීඩෝට මුලින්ම වෙඩි තියන ඒ සුප්‍රසිද්ධ දර්ශනය කිසිම වෙනසක් නැතුව ඔයාලට ආයෙත් IMAX තිරයකින් බලාගන්න පුළුවන්.

මේ සුවිශේෂී ප්‍රදර්ශනය 2027 පෙබරවාරි 19 වැනිදා ආරම්භ වෙන්න නියමිතයි. ඒ විතරක් නෙවෙයි, මේ සංවත්සරය සමරන්නම තවත් අලුත් චිත්‍රපටයක් වන ‘ස්ටාර් වෝර්ස්: ස්ටාර් ෆයිටර්’ (Star Wars: Starfighter) චිත්‍රපටයත් 2027 මැයි 28 වැනිදා තිරගත වෙන්න නියමිතයි. රයන් ගොස්ලින්ග් ප්‍රධාන චරිතය රඟපාන මේ චිත්‍රපටය අධ්‍යක්ෂණය කරන්නේ ෂෝන් ලෙවී විසින්. මේ චිත්‍රපටයත් IMAX තාක්ෂණයෙන් නිර්මාණය කරලා තියෙන නිසා රසිකයන්ට අලුත්ම අත්දැකීමක් ලැබෙනවා නොඅනුමානයි. ඉතින් ස්ටාර් වෝර්ස් රසිකයෙක් නම් මේ අවස්ථාව මගහැරගන්න එපා.