අපේ සූර්යයා වගේ තරු මැරිලා ගියාම ඉතිරි වෙන්නේ ‘සුදු වාමන’ (White Dwarfs) කියන තරු කොටස්. හැබැයි විද්‍යාඥයන් අලුතින් හොයාගෙන තියෙන විදිහට මේ සුදු වාමන තරු සමහර වෙලාවට විශ්වයේ තියෙන අතිශය බලගතු ‘නියුට්‍රෝන තරු’ බවට පත් වෙන්න පුළුවන්. මේක වෙන්නේ හරියට වැම්පයර් කෙනෙක් වගේ තමන්ගේ ළඟ ඉන්න තවත් තරුවකින් ශක්තිය උරා බොනකොටයි. මේ ක්‍රියාවලියට විද්‍යාඥයන් කියන්නේ ‘Accretion-induced collapse’ (AIC) කියලා. සාමාන්‍යයෙන් නියුට්‍රෝන තරුවක් හැදෙන්නේ විශාල තරුවක් පිපිරී යාමෙන් වුණත්, මේ ක්‍රමයේදී සුදු වාමන තරුවක් තවත් තරුවකින් ලැබෙන ද්‍රව්‍ය නිසා අධික බරක් ලබාගෙන කඩා වැටීමකට ලක් වෙනවා.
මේ සිදුවීම සාමාන්‍ය සුපර්නෝවා පිපිරීමකට වඩා ගොඩක් වෙනස්. සාමාන්‍ය පිපිරීමකදී විශාල ද්‍රව්‍ය ප්‍රමාණයක් අවකාශයට මුදා හැරුණත්, මේ AIC ක්‍රියාවලියේදී වෙන්නේ බොහොම සීමිත ද්‍රව්‍ය ප්‍රමාණයක් පිට කරමින් ඉතා වේගයෙන් සහ බොඳවූ ආලෝකයක් නිකුත් කරමින් නියුට්‍රෝන තරුවක් බිහිවීමයි. ETH Zurich ආයතනයේ පර්යේෂක ලෝරන්ස් තුම්ලර් සහ ඔහුගේ කණ්ඩායම මේ ගැන දීර්ඝ පර්යේෂණයක් කරලා තියෙනවා. මේ සොයාගැනීම මගින් විශ්වයේ තරු වල අවසානය සහ ඒවායේ පරිණාමය ගැන අපිට අලුත් දැනුමක් ලැබෙනවා. ඇත්තටම විශ්වය කියන්නේ හරිම පුදුම සහගත තැනක් නේද?
Discussion & Feedback