අභ්‍යවකාශය කියන්නේ කිසිම දෙයක් නැති හිස් තැනක් කියලා අපි හිතාගෙන හිටියට, ඇත්තටම එතන තියෙන්නේ හිතාගන්න බැරි තරම් සංකීර්ණ තත්ත්වයක් කියලා අලුත්ම පර්යේෂණයකින් හෙළි වෙලා තියෙනවා. වසර 90කට කලින් හයිසන්බර්ග් සහ ඉයුලර් කියන භෞතික විද්‍යාඥයන් කිව්වේ අභ්‍යවකාශය ඇතුළේ අංශු නිතරම ඉපදෙමින් මැරෙමින් පවතින බවයි. මේක සාමාන්‍ය තත්ත්ව යටතේ අපිට දකින්න බැරි වුණත්, මැග්නටාර් (Magnetar) වගේ අතිශය බලවත් චුම්බක ක්ෂේත්‍ර තියෙන තරු වටා මේ දේ සිද්ධ වෙන හැටි විද්‍යාඥයන්ට දැන් හොයාගන්න පුළුවන් වෙලා තියෙනවා. මේ සංසිද්ධිය හඳුන්වන්නේ ‘වැකියුම් බයිරෙෆ්‍රින්ජන්ස්’ (vacuum birefringence) කියලයි.
මේ පර්යේෂණය මෙහෙයවපු ජෝර්ජ් වොෂින්ටන් විශ්වවිද්‍යාලයේ පර්යේෂකයන් පවසන විදිහට, මැග්නටාර් වටා තියෙන දැවැන්ත චුම්බක ක්ෂේත්‍ර නිසා ආලෝකය ගමන් කරන විදිහ වෙනස් වෙනවා. ඒ කියන්නේ, හිස් අවකාශය හරහා ආලෝකය ගමන් කරනකොට එය ප්‍රිස්මයක් වගේ ක්‍රියා කරනවා. මේ දේ ඔප්පු කරන්න නාසා ආයතනයේ IXPE දුරේක්ෂය හරහා ලැබුණු දත්ත ගොඩක් වැදගත් වුණා. පෘථිවියේදී කවදාවත් නිර්මාණය කරන්න බැරි තරම් බලවත් චුම්බක ක්ෂේත්‍ර විශ්වයේ තියෙන නිසා, මේ වගේ අභ්‍යවකාශ වස්තූන් ස්වභාවධර්මයේ තියෙන හොඳම පර්යේෂණාගාර විදිහට අපිට පාවිච්චි කරන්න පුළුවන්.
මේ සොයාගැනීම මගින් අපේ විශ්වයේ මූලික නීති සහ යථාර්ථයේ ස්වභාවය ගැන අලුත් දැනුමක් ලැබෙනවා. අභ්‍යවකාශය කියන්නේ නිකම්ම හිස් තැනක් නෙවෙයි, ඒක අංශු සහ ශක්තියෙන් පිරුණු අද්භූත තැනක් කියන එක මේ පර්යේෂණයෙන් තවදුරටත් තහවුරු වෙනවා. ඉදිරියේදී මේ වගේ තවත් බොහෝ රහස් හෙළි කරගන්න විද්‍යාඥයන් බලාපොරොත්තු වෙනවා.
Discussion & Feedback