අපේ ක්ෂීරපථයට ආසන්නව පිහිටි ‘ලොකු මැගලනික් ක්ලවුඩ්’ (LMC) නම් මන්දාකිණියේ අලුත්ම අභ්‍යවකාශ දසුනක් හබල් දුරේක්ෂය මගින් ලබාගෙන තියෙනවා. මේ අපූරු ඡායාරූපයේ තියෙන්නේ N44 ලෙස හඳුන්වන දැවැන්ත නෙබියුලාවක්. මේ නෙබියුලාවේ විශේෂත්වය තමයි එහි මධ්‍යයේ තියෙන දැවැන්ත හිස් අවකාශය. විද්‍යාඥයන් මේකට ‘සුපර් බබල්’ එකක් කියලා කියනවා. මේ හිස් අවකාශය ආලෝක වර්ෂ 210ක් පමණ පළලින් යුක්තයි. ඒ කියන්නේ අපේ සූර්යයා සහ ප්ලූටෝ අතර දුර වගේ සිය ගුණයක් විශාල ප්‍රදේශයක් මේකෙන් ආවරණය වෙනවා.
මේ වගේ දැවැන්ත හිස් අවකාශයක් ඇති වෙන්න හේතුව විදිහට විද්‍යාඥයන් අනුමාන කරන්නේ එහි මධ්‍යයේ තිබූ තරු පිපිරීම් හෙවත් සුපර්නෝවා පිපිරීම් හෝ තරු වලින් පිටවන ප්‍රබල සුළං නිසා අවට තිබූ වායු ඉවත් වී යාමයි. මේ නෙබියුලාව ‘එමිෂන් නෙබියුලාවක්’ විදිහටත් හඳුන්වනවා. ඒ කියන්නේ එහි ඇති වායු තරු වලින් ලැබෙන ශක්තිය නිසා ඉතා දීප්තිමත්ව බබළනවා. මේ නෙබියුලාව තරු උපත ගැන අධ්‍යයනය කරන්න විද්‍යාඥයන්ට ලැබුණු ඉතා හොඳ අවස්ථාවක්. හබල් දුරේක්ෂය මගින් මෙහි තරු ලක්ෂ පහක් පමණ නිරීක්ෂණය කර ඇති අතර, ඉන් තිස් දහසක් පමණ තවමත් ඉතා ළාබාල තරු බවයි පැවසෙන්නේ. අභ්‍යවකාශයේ මේ වගේ අරුමපුදුම දේවල් දකිනකොට විශ්වය කොයිතරම් නම් පුදුම සහගතද කියලා අපිට හිතෙනවා නේද?
Discussion & Feedback