අභ්යවකාශ විද්යාඥයන් පිරිසක් විසින් ප්ලූටෝ ග්රහලොව මතුපිට සිදුවී ඇති දැවැන්ත නායයෑම් කිහිපයක් පිළිබඳව අලුත්ම තොරතුරු අනාවරණය කරගෙන තියෙනවා. 2015 වසරේදී ‘නිව් හොරයිසන්ස්’ යානය මගින් ලබාගත් ඡායාරූප විශ්ලේෂණය කිරීමේදී තමයි මේ නායයෑම් පිළිබඳ සාක්ෂි හමුවෙලා තියෙන්නේ. ප්ලූටෝගේ මතුපිට තියෙන ආවාට තුනක බිත්ති දිගේ මේ නායයෑම් සිදුවී ඇති අතර, ඉන් එකක් වර්ග කිලෝමීටර් 130ක පමණ විශාල ප්රදේශයක් පුරා පැතිරී තිබෙනවා. මේ තරම් විශාල ප්රදේශයක් යට කරගෙන ගිය නායයෑම් පෘථිවියේ කුඩා නගරයක් වුණත් සම්පූර්ණයෙන්ම යට කිරීමට තරම් ප්රබල බවයි විද්යාඥයන් පවසන්නේ.
මේ නායයෑම්වලට හේතුව හරියටම තවමත් පැහැදිලි නැතත්, ප්ලූටෝගේ මතුපිට සිදුවන උෂ්ණත්ව වෙනස්වීම් සහ අයිස් තට්ටුවල සිදුවන තාප ආතතීන් මීට බලපාන්න ඇති බවට විද්යාඥයන් සැක කරනවා. ප්ලූටෝ සූර්යයා වටා ගමන් කරන විට සිදුවන උෂ්ණත්ව වෙනස්වීම් නිසා එහි ඇති නයිට්රජන් සහ මීතේන් වැනි වායුන් වාෂ්ප වීම සහ නැවත ඝනීභවනය වීම මේ ක්රියාවලියට හේතු විය හැකියි. ප්ලූටෝගේ ගුරුත්වාකර්ෂණය අඩු නිසා සහ අයිස් තට්ටු ලිස්සන සුළු නිසා මේ නායයෑම් ඉතා දිගු දුරක් ගමන් කර තිබෙනවා. මේ සොයාගැනීම මගින් ප්ලූටෝ තවමත් භූ විද්යාත්මකව ක්රියාකාරී ග්රහලොවක් බව අපට පැහැදිලි වෙනවා.

Discussion & Feedback