අභ්‍යවකාශ විද්‍යාඥයන් මේ දිනවල අලුත්ම සොයාගැනීමක් ගැන කතාබහ කරනවා. ඒ තමයි ‘සබ්-නෙප්චූන්’ (sub-Neptune) ලෙස හඳුන්වන පෘථිවියට වඩා විශාල, නමුත් නෙප්චූන් ග්‍රහයාට වඩා කුඩා ග්‍රහලෝක ගැන. මේවායේ වායුගෝලය ඇතුළත වාෂ්ප වූ පාෂාණවලින් හැදුණු ඝන වලාකුළු තියෙනවා. මේ වලාකුළු හරියට බ්ලැන්කට් එකක් වගේ ක්‍රියා කරමින් ග්‍රහලෝකයේ අභ්‍යන්තරයේ තියෙන අධික තාපය පිටතට යන්න නොදී හිර කරගන්නවා. මේ නිසා ග්‍රහලෝකයේ මතුපිට උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 1,400 සිට 2,600 දක්වා ඉහළ යනවා. මේ තරම් රස්නයක් තිබුණාම ග්‍රහලෝකයේ තියෙන ඝන පාෂාණ පවා දියවෙලා ලාවා සාගර බවට පත්වෙනවා.
ඇරිසෝනා රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාලයේ පර්යේෂකයන් පෙන්වා දෙන විදිහට, මේ ලාවා සාගර නිසා ග්‍රහලෝකයේ වායුගෝලයේ රසායනික සංයුතිය පවා වෙනස් වෙනවා. ලාවා සාගරවලින් පිටවන වායු වායුගෝලයට එකතු වෙන අතරම, වායුගෝලයේ තියෙන සමහර වායු වර්ග ලාවා සාගර විසින් උරා ගන්නවා. මේ නිසා ජේම්ස් වෙබ් දුරේක්ෂය හරහා අපි දකින දත්ත පවා වෙනස් වෙන්න පුළුවන්. විශේෂයෙන්ම GJ 1214b වගේ ග්‍රහලෝක ගැන කලින් හිතාගෙන හිටියේ ඒවා ජලයෙන් පිරුණු ලෝක කියලා වුණත්, දැන් පෙනී යන්නේ ඒවා ඇත්තටම උණුසුම් ලාවා සාගරවලින් පිරුණු අමුතුම ලෝක වෙන්න පුළුවන් කියලයි. මේ සොයාගැනීම අභ්‍යවකාශ විද්‍යාවේ තවත් අභිරහසක් විසඳන්න අපිට උදව් වෙනවා.
Discussion & Feedback