සාගරයේ ගැඹුරුම පතුල කියන්නේ අඳුරු සහ හිස් තැනක් කියලා තමයි අපි හිතාගෙන හිටියේ. හැබැයි ප්රවීණ සමුද්ර ජීව විද්යාඥ ආචාර්ය එඩී විඩර් මේ මතය සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් කළා. ඇය පෙන්වා දෙන විදිහට සාගර පතුල කියන්නේ ආලෝකයෙන් පිරුණු, එකිනෙකා සමඟ සන්නිවේදනය කරන අපූරු ලෝකයක්. මේ ගැන ලෝකයට කියන්න අධ්යක්ෂිකා ටාෂා වැන් සැන්ඩ්ට් ඇයත් එක්ක අඩි 3,000කට වඩා ගැඹුරට ගිහින් ‘A Life Illuminated’ නමින් වාර්තා චිත්රපටයක් නිර්මාණය කළා. මේ ගමන ඇත්තටම හරිම අභියෝගාත්මක එකක් වුණා.
ආචාර්ය විඩර් සාගරයේ ජීවීන්ගේ මේ ‘ආලෝක භාෂාව’ තේරුම් ගන්න හරිම දක්ෂ උපකරණ නිර්මාණය කළා. විශේෂයෙන්ම ඇය හදපු ‘ඉලෙක්ට්රොනික ජෙලිෆිෂ්’ එක නිසා තමයි මුල්ම වතාවට යෝධ දැල්ලෙකුගේ වීඩියෝ දර්ශනයක් ලෝකයට දකින්න ලැබුණේ. ඇය නිර්මාණය කරපු ‘eye-in-the-sea’ කැමරා පද්ධතිය හරහා සාගරයේ ඉන්න අමුතුම ජීවීන්ගේ හැසිරීම් පවා අපිට බලාගන්න පුළුවන් වුණා. මේ දේවල් නිසා සාගරය ගැන අපිට තිබුණු පරණ අදහස් සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් වුණා.
මේ වාර්තා චිත්රපටය රූගත කරන අතරතුර ටාෂා සහ ඇගේ කණ්ඩායම සාගර පතුලේදී මීට කලින් කවුරුත් දැකලා නැති දේවල් දැක්කා. ඒක ඇත්තටම ජීවිතය වෙනස් කරන අත්දැකීමක් කියලා තමයි ඔවුන් කියන්නේ. සාගරයේ ගැඹුරුම තැන්වල තාමත් අපිට හිතාගන්න බැරි තරම් අමුතු ජීවීන් ඉන්නවා. ආචාර්ය විඩර්ගේ මේ කැපවීම නිසා අද අපිට සාගරයේ තියෙන මේ අසිරිමත් ආලෝක සංදර්ශනය ගැන ලොකු අවබෝධයක් ලැබිලා තියෙනවා.

Discussion & Feedback